موضوع مهریه مسئلهای است که امروزه قسمت عظیم دعاوی و پروندههای قضایی خانواده را به خود اختصاص دادهاست، مهریه در فسخ نکاح و طلاق متفاوت است.
مهریه در فسخ نکاح، یکی از مواردی که بواسطه آن نکاح منحل می شود فسخ نکاح است که می تواند از طرف هر یک از زوجین صورت بگیرد. اما بایستی توجه داشت مهریه در طلاق و فسخ متفاوت است ،آیا میدانید که چه تفاوتی در محاسبه مهریه در هنگامیکه نکاحی فسخ می شود وجود دارد به عبارت دیگر آیا میدانید مهریه در فسخ نکاح با مهریه در مواقع طلاق چگونه است؟ آیا در فسخ نکاح مهریه تعلق میگیرد؟
پاسخ به این سوالات و به طور کلی مسئله فسخ نکاح و مهریه هدف اصلی این مطلب است که میخواهیم در این مطلب پیرو این موضوع بحث کرده و به تصریح ابهامات آن بپردازیم.
مهریه در صورت فسخ نکاح
برای آنکه متوجه شویم تکلیف مهریه در فسخ نکاح به چه صورت است باید بین این مهم که آیا نزدیکی (رابطه جنسی) بین زوجین صورت گرفته یا نگرفته تفکیک قائل شویم. یعنی اینکه باید توجه کنیم که آیا فسخ نکاح قبل از وقوع رابطه جنسی بوده یا بعد از وقوع رابطه جنسی؟!! لذا در ادامه به این موضوع میپردازیم که چه زمانی در فسخ نکاح مهریه تعلق میگیرد؟ و حالت های مختلف آن را برسی میکنیم.
فسخ نکاح قبل از وقوع رابطه جنسی
زمانی ممکن است فسخ نکاحی قبل از وقوع رابطه جنسی رخ بدهد، همانطور که قانون مدنی در ماده ۱۱۰۱ اعلام میدارد در این حالت زن مستحق مهریه نخواهد بود؛ بهعبارتدیگر حق مالکیتی که به مهریه داشته است از بین میرود و اسقاط میگردد این دقیقاً مخالف با طلاق است، چراکه در طلاق اگر قبل از رابطه نزدیکی طلاق صورت بگیرد زن مستحق نصف مهریه خواهد بود.
ماده ۱۱۰۱ قانون مدنی «هر گاه عقد نکاح قبل از نزدیکی به جهتی فسخ شود زن حق مهر ندارد مگر در صورتی که موجب فسخ عنن باشد که در این صورت با وجود فسخ نکاح زن مستحق نصف مهر است.»
مهریه در فسخ نکاح بعد از وقوع رابطه جنسی
امکان دارد برای شما هم سوال پیش بیاید که بعد از این که رابطه جنسی بین زوجین به وجود و بعد از آن نکاح فسخ شد داستان از چه قرار خواهد بود که در پاسخ و توضیح اینطور باید گفت که چنانچه عقد نکاحی بعد از وقوع رابطه جنسی ( مقاربت ) فسخ شود در این حالت زن مستحق تمام مهریه خواهد بود و به عبارت سادهتر یعنی فسخ نکاح تأثیری در استحقاق مهریه به زن را ندارد.
در مورد مهریه باید گفت که حسب قانون ( ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی «به مجرد عقد زن مالک مهر میشود و میتواند هر نوع تصرفی که بخواهد در آن بنماید.
تبصره (الحاقی ۱۳۷۶/۴/۲۹) – چنانچه مهریه وجه رایج باشد متناسب با تغییر شاخص قیمت سالانه زمان تادیه نسبت به سال اجرای عقد که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تعیین می گردد محاسبه و پرداخت خواهد شد مگر اینکه زوجین در حین اجرای عقد به نحو دیگری تراضی کرده باشند.
آییننامه اجرایی این قانون حداکثر ظرف مدت سه ماه از تاریخ تصویب توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران با همکاری وزارت دادگستری و وزارت امور اقتصادی و دارائی تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.»)، حق مهریه از زمان عقد نکاح ایجاد میشود و زن به محض منعقد شدن عقد نکاح مالک مهریه می شود لذا استقرار این مالکیت منوط به وقوع رابطه جنسی است.
مراحل فسخ نکاح
یکی از موضوعاتی که باید در مسئله مطالبه مهریه در فسخ نکاح بدان توجه کرد این است قواعد فسخ نکاح یا مراحل آن با مطالبه مهریه در شرایط عادی است، فلذا در صورتی که اثبات شود به سبب وجود هر یک از شرایط فوق الذکر نصف یا تمام مهریه به زوجه تعلق میگیرد، زوجه میتواند با مراجعه به اداره ثبت و یا با مراجعه از طریق دادگاه و ارائه مدارک دادگاه مربوط به فسخ نکاح مهریه خود را مطالبه نماید.
کلام آخر
طبق گفتههای بالا به این موضوع پی خواهیم برد که مهریه در فسخ نکاح، طبق یک ملاک محاسبه میشود که آن ملاک هم وقوع رابطه جنسی است که اگر نکاح قبل از نزدیکی فسخ شود زن مهریه نمیگیرد. اما نگاه بعد از وقوع نزدیکی صورت بگیرد زن مستحق تمام مهریه میگردد.
