در این مقاله به توضیحان این جرم و شرایط و مجازات آن پرداخته ایم و امیدواریم از این مطالب بهره ی لازم را برده باشید.
جعل چیست؟
این جرم را قانونگذار در ماده 523 قانون مجازات اسلامی آورده است: جعل و تزویر عبارتند از: ساختن نوشته یا سند یا ساختن مهر یا امضای اشخاص رسمی یا غیر رسمی، خراشیدن یا تراشیدن یا قلم بردن یا الحاق یا محو یا اثبات یا سیاه کردن یا تقدیم یا تاخیر تاریخ سند نسبت به تاریخ حقیقی یا الصاق نوشته ای به نوشته دیگر یا به کار بردن مهر دیگری بدون اجازه صاحب آن و نظایر اینها به قصد تقلب.
بر اساس قانون مجازات اسلامی جرم جعل به معنی دست بردن و یا ساختن اسناد میباشد که میتواند مهر یا نوشته باشد. در این جرم فردی که اقدام به این عمل میکند (جاعل) با نیت و قصد تقلب میخواهد آن اسناد را به جای اصل آن قرار دهد.
و لازم به ذکر است که فرقی نمیکند که از آن مدارک و اسناد استفاده کند و صرف جعل با نیت تقلب و تزویر دارای مجازات میباشد.
ارکان جعل چیست؟
مانند سایر جرائم باید دارای سه عنصر اصلی: 1- جرم مادی 2- معنوی 3- قانونی باشد تا این جرم تحقق پیدا کند.
1- عنصر مادی: در عنصر مادی باید با دست بردن و ساختن مدارک و سندها و مهر و نوشته که در قانون نیز به آن اشاره شدهاست.
2- عنصر معنوی: جرم جعل زمانی تحقق پیدا میکند که آن شخص به قصد تقلب این کار را انجام دهد و از همین راه به شخص دیگری ضرری وارد کند، و از عمد این جرم را انجام دهد.
3- عنصر قانونی: عنصر قانونی نیز در قانون مجازات اسلامی ماده 523 که در بالا ذکر شد آمده و از ماده 523 تا 542 قانون مجازات اسلامی عنصر قانونی این جرم را بیان نموده است.
در چه شرایطی جرم جعل محقق میشود؟
1-باید قصد و نیت ضرر وارد کردن به شخص دیگر برای صورت گرفتن جرم لازم میباشد.
2-جعل برای اسنادی که کپی باشد محقق نمیگردد.
3-این جرم زمانی صورت میگیرد که افرادی عادی نتوانند تشخیص بدهند با چشم غیرمسلح و آنها را بهاشتباه بیندازند.
4- زمانیکه این اقدام از روی مدارک و اسناد جعلی صورت بگیرد، در آن زمان جرم محقق نمیشود.
5- موضوعهای این جرم باید در قانون ذکر شده باشد. مانند: سند، نوشته، مهر و …
چطور میتوان تشخیص داد که یک سند جعلی میباشد؟
تغییر و دستکاری در یک سند یا مدرک باید برای ضرر وارد کردن به شخص دیگری باشد. و دراینصورت شخص ضرر دیده میتواند در دادگاه طرح شکایت کند، بهعنوان جعل و پساز آن دادگاه با استفاده از کارشناسان رسمی دادگستری و بررسی بیشتر سند و امضاء و مندرجات موجود در سند قانونی یا جعلی بودن سند را تشخیص میدهند.
میزان مجازات این جرم و استفاده از اسناد مجعول
این جرم بستگی دارد به اینکه چه اشخاصی این کار را انجام میدهند و از اسناد تحریف شده استفاده میکنند. مانند اینکه کارمند باشد یا فردی عادی.
و بر اساس ماده 536 قانون مجازات اسلامی اگر شخصی جعل در اسناد مجعول عادی انجام بدهد میتواند توسط هر کسی باشد که به حبس از سه ماه تا یکسال یا باید به جزای نقدی از 82,500,000 تا 330,000,000 ریال باشد.
اما اگر درصورتیکه آن فرد کارمند دولت باشد کارمند دولت باشد که در سندهای رسمی جعل انجام میدهد باید براساس قانون به یک تا پنج سال حبس یا 165,000,000 تا 825,000,000 ریال محکوم میشود. زمانیکه فردی عادی این عمل را انجام دهد، باید به مجازات شش ماه تا سه سال حبس و جزای نقدی 3 تا 18 میلیون ریال محکوم میگردد.
چطور میتوانیم این جرم را اثبات کنیم؟
برای اثبات جرم نیاز به شهادت شهود، یا اقرار خود متهم ، درصورتیکه این موارد نباشد، که با نظر کارشناسی رسمی دادگستری میتوانند آنها را به اثبات برسانند.
قانونگذار چه مجازاتی را برای جعل اسکناس در نظر گرفتهاست؟
درصورتی که شخص برات و سفته و چک یا اسناد بانکی یا اسکناسهای داخلی و خارجی را جعل کند یا علم به اینکه آنها تغییر کردند وآن ها را نیز استفاده بکند به مجازات حبس یک تا ده سال محکوم میگردد. و درصورتیکه به قصد برهم زدن امنیت سیاسی و وضع پولی و بانکی کشور اقدام به این عمل کند و آن مفسد شناخته نشود به پنج تا بیست سال حبس محکوم میگردد.
قانونگذار چه مجازاتی را برای جعل مدرک تحصیلی در نظر گرفتهاست؟
درصورتیکه فردی مدارک تحصیلی یا مدرک اشتغال به تحصیل را جلب نماید یا با اینکه میداند جعل میباشد و بعد باعث ارتکاب این جرم شده و به حبس از یک تا سه سال محکوم میگردد. و درصورتیکه کارمند دولت نیز باشد به حداکثر مجازات مقرر در قانون محکوم میگردد.
برای مطالعه بیشتر میتوانید بر روی کلمه مدرک تحصیلی کلیک نمایید.
تفاوت جرم جعل و کلاهبرداری:
در این جرم تنها به صرف جعل، جرم رخ داده میشود و فرد مجرم شناخته میشود ولی در کلاهبرداری باید ضرر وارد کند به شخص دیگر و از آن منتفع بشود که در آن موقع میگوییم جرم رخ دادهاست.
چه مدارکی برای شکایت در جرم جعل لازم میباشد؟
1-ارائه دادن اسناد و مدارک تحریف شده
2- اصل مدارک شناسایی از جمله کارت ملی و شناسنامه
چطور میتوانیم شکایت جعل سند را مطرح کنیم؟
برای طرح شکایت جرم جعل سند باید به دادگاه کیفری مراجعه کنند و طرح شکوائیه و تقاضای مجازات آن طرف را بکنند و البته به دادگاه حقوقی هم میتوان دادخواست داد بهعنوان اثبات وقوع این جرم و همینطور ابطال سند داد.
کدام دادگاه ها صالح به رسیدگی به جرم جعل میباشد؟
از لحاظ صلاحیت محلی باید به دادگاه محل وقوع جرم مراجعه کرد. و این جرم باید در دادسرا و (دادگاه کیفری2) قابلیت تعقیب و رسیدگی را دارد.
در صورت دست بردن به شناسنامه جرم جعل محسوب میگردد؟
بله، جزء این جرم محسوب می شود و با توجه به اینکه شناسنامه یکی از اسناد رسمی دولتی میباشد به شدید ترین مجازات محکوم میگردد.
جرم جعل به صورت شفاهی هم وجود دارد؟
این جرم به صورت شفاهی امکان پذیر نمیباشد. البته عنوان مشابهی در قانون میباشد که جعل عنوان مقامات دولتی یا حکومتی و رسمی میگویند.
در صورت جعل مدارک دانشگاه آزاد و غیر انتفاعی جزیی از اسناد دولتی میباشد؟
خیر، در صورتیکه قوانین کیفری را باید به تفصیر مضیق و محدود است و بهتر است که این اقدام علیه چندین اسناد و نوشته های را جزء اسناد دولتی ندانیم.
در صورت تغییر کپی و تصویر سند جعلی محسوب میشود؟
خیر، در صورتی جرم محقق میشود که بر روی سند دست ببرد.
اگر مرتکب این جرم شده اید، یا نیازبه وکیلی مجرب و حرفه ای برای این جرم دارید، می توانید از طریق شماره زیر با مشاوران داپکده ارتباط برقرار نمایید، تا راهنمایی های لازم را خدمت شما ارائه دهند.
مشاوره تلفنی رایگان با مشاوران داپکده
نتیجه گیری، با توجه با اینکه این جرم دارای اقسام مختلفی می باشد، و بستگی دارد که این تحریف در چه شرایطی صورت بگیرد، لذا به شما توصیه می شود، حتما برای این جرم، وکیل کیفری اخذ نمایید، زیرا که تخصص این وکلا در این حوزه ها بسیار بیشتر می باشد، که بازهم برای این کار می توانید با مشاوران داپکده موضوع خود را در ارتباط بگذارید، تا راهنمایی های لازم را خدمت شما ارائه دهند.
