قرار کفالت چیست؟

قرار کفالت چیست؟

یکی از قرار‎های متداول در مراجع قضایی صدور قرار کفالت می‎باشد و به دین منظور که شخصی که صلاحیت وی برای مقام قضایی احراز شده است در مقابل مقام قضایی تعهد می کند که فرد متهم را در مواقع لزوم نزد مرجع قضایی حاضر نماید. در غیر این‌صورت مبلغی که به‎عنوان وجه‎‌الکفاله تعیین شده است از فرد تعهد‌کننده اخذ می‌گردد.

در اصطلاح حقوقی، به فردی که چنین تعهدی را بر‎عهده می‌گیرد کفیل گفته می‌شود. تفاوت این قرار با التزام به حضور آن است که در قرار التزام به حضور، خود متهم ملتزم می‎گردد که اولاً حاضر شود و ثانیاً در صورت عدم حضور باید مبلغ موضوع قرار را خودش بپردازد. در حالی که در قرار کفالت پس از معرفی کفیل توسط متهم، کفیل ملتزم می‌‎شود؛ اولاً متهم را حاضر کند ثانیاً اگر متهم را حاضر نکرد وجه‎الکفاله را بپردازد.

برای دریافت نمونه درخواست قرار وثیقه به وکالت با وکلای ما از طریق این لینک در ارتباط باشید

مراحل صدور قرار کفالت 

در مرحله اول مقام قضایی با صدور قراری از متهم می‌خواهد که نسبت به معرفی کفیل  اقدام نماید. در این قرار مقام قضایی میزان وجه‎‌ الکفاله‎‌ای که در صورت عدم انجام تعهد کفیل باید به‎ نفع صندوق دولت ضبط گردد را تعیین می‌نماید.

در مرحله دوم متهم فردی که شایستگی و اعتبار لازم برای قبول کفالت داشته باشد، مانند این‎که دارای پروانه کسب، فیش حقوقی یا سند مالکیت خانه و خودرو باشد، معرفی و فرد مزبور پس از تأیید مقام قضایی متعهد می‌‎گردد که متهم را در موارد لزوم حاضر نماید و در صورت امتناع وجه‎‌الکفاله تعیین شده را پرداخت نماید. در صورتیکه مقام قضایی درخواست کفیل برای کفالت از متهم را پذیرفت باید به او متذکر گردد که در فرض احضار متهم و عدم حضور متهم یا عدم معرفی متهم از سوی او نسبت به وصول مبلغ کفالت اقدام خواهد شد.

در مرحله سوم مقام قضایی موظف است ضمن صدور قراری که به آن قبولی کفالت گفته می‌شود با کفالت متهم از سوی شخص معرفی شده موافقت نماید. لذا این درخواست باید به امضای کفیل و قاضی برسد تا اعتبار قانونی پیدا کند و رونوشت آن قابل ارائه به کفیل می‎باشد.

چگونگی تعیین مبلغ کفالت

نکته دیگر این است ‎که مبلغ قرار کفالت یا همان وجه‎‌الکفاله بر اساس میزان قانونی مجازات اتهام مطرح شده، خسارت و ضرر و زیان وارد شده به شاکی و همچنین سابقه متهم و وضعیت خانوادگی و اجتماعی وی تعیین می شود. البته باید توجه داشت که مقام قضایی نمی‌تواند مبلغ وجه‎‌الکفاله را از خسارت‌هایی که به شاکی وارد شده، کمتر تعیین نماید. پس از صدور قرار قبولی توسط قاضی و امضای آن توسط كفيل و قاضی، با درخواست كفيل رونوشت اين تفاهم‌نامه به كفيل داده می‌شود.

شایان ذکر است در مواردی قرار کفالت با فیش حقوقی کارمندان رسمی امکان پذیر است.

حضور متهم در نزد قاضی 

در صورت استفاده از نمونه قرار کفالت  متهم در مواقعي که حضورش نزد قاضی ضروری است بایستی حضور به موقع یابد، براي مثال بازپرس او را برای تفهيم مفاد گزارش پليس يا تحقيقات محلی يا نظريه كارشناس يا مواجهه حضوری  احضار كند بايد به موقع حاضر شود. البته بايد توجه داشت كه ممكن است در جريان رسيدگی به پرونده، چه در دادسرا و چه در دادگاه، بارها متهم احضار شود و هر بار حضورش ضروری باشد.

كفيل نمی‌تواند با استناد به اينكه متهم يك مرتبه نزد قاضي حاضر شده از خودش رفع مسئوليت كند. اگر کفیل در میانه راه از ادامه این تکلیف پشیمان شد، پرونده در هر مرحله‌ای که باشد، می‌تواند با معرفی و تحویل متهم از قاضی رسیدگی‌کننده به پرونده درخواست رفع مسئولیت کند؛

در غیر این صورت کفالت تا زمانی ادامه پیدا خواهد کرد که متهم از اتهام وارده تبرئه یا پرونده مختومه یا اینکه متهم محکوم و اجرای حکم محکومیت وی آغاز شود.

در صورت فرار متهم یا دسترسی نداشتن به او در مواردی كه حضور متهم ضروری تشخیص داده شود، كفیل ملزم به پرداخت وجه‌الكفاله خواهد بود. با این توضیح كه به كفیل اخطار می‌شود ظرف مدت 20 روز متهم را تسلیم کند.

اخذ وجه الکفاله

در صورت ابلاغ واقعی اخطاریه و عدم تسلیم، به دستور رئیس حوزه‌ قضایی وجه‌الكفاله اخذ می‌شود.خواستن متهم از كفیل جز موردی كه حضور او برای تحقیقات یا محاكمه یا اجرای حكم ضرورت دارد، ممنوع است.

در صورت صدور دستور اخذ وجه‌الكفاله، كفیل می‌تواند مثل متهم و وثیقه‌گذار در مهلت مقرر به دادگاه تجدید نظر شكایت کند كه این مهلت 10 روز از تاریخ ابلاغ دستور رییس حوزه‌ قضایی است.

فرق کفالت با وثیقه: بر طبق ماده ۲۲۰ قانون آیین دادرسی کیفری، چنان‎چه متهم بخواهد به ‎جای معرفی کفیل، وثیقه بسپارد، بازپرس مکلف به قبول آن و تبدیل قرار است. در این‎صورت متهم می‌تواند در هر زمان با معرفی کفیل، آزادی وثیقه را تقاضا کند.
بدیهی است در صورتیکه متهم نتواند فردی که کفالت او را بپذیرد معرفی نماید مقام قضایی نوع بعدی قرار را که قرار وثیقه می‌باشد، انتخاب می‎کند. هم‎چنین در صورت عجز یا امتناع او از ارائه وثیقه، در آخرین مرحله مقام قضایی ناچار است از قرار بازداشت استفاده کند.

برائت کفیل 

موارد برائت کفیل به این شرح است:

1-معرفی به موقع کفیل: در زمان و مکان خاصی که قرار بوده مکفول را معرفی کند.

2-حضور به موقع مکفول: اگر مکفول شخصا حاضر شود کفیل نیز بری می‌شود.

3-برائت ذمه مکفول: اگر ذمه مکفول که موجب کفالت شده است به نحوی بری ‌شود، کفیل نیز بری می‌شود.

4-انصراف مکفول‌له از تعهد کفیل: ‌به هر دلیلی اگر مکفول‌له تعهد کفیل را نخواهد، کفیل بری می‌شود.

5-انتقال حق مکفول‌له: اگر دین و طلب مکفول‌له به دیگری منتقل شود؛ مثلا کسی دین مدیون را ضمانت کند و در نتیجه دین منتقل شود، جایی برای کفالت باقی نمی‌ماند.

6-فوت مکفول: کفیل متعهد به حاضر کردن مکفول است و اگرمکفول بمیرد دیگر امکانی برای اجرای تعهد باقی نمی‌ماند و چنانچه دین مکفول‌له بدون پرداخت بماند، کفیل مسئولیتی ندارد.

تنظیم لایحه معرفی کفیل یا وثیقه

اگر بازپرس پرونده شما برای آزاد بودن شما اقدام به صدور قرار کفالت کرده است و شما می خواهید که بواسطه معرفی کفیل یا وثیقه در بازداشت نباشید، لکن قادر به نگارش و تنظیم نمونه فرم قرار قبولی کفالت نمی باشید، می توانید با کلیک کردن بروی پیوند ذیل اقدام به دانلود این لایحه نمایید و برای مرجع رسیدگی کننده پرونده خود ارسال نمایید.

«جهت ثبت درخواست تنظیم لایحه دفاعیه معرفی کفیل یا وثیقه کلیک نمایید.»