شرایط دریافت پابند الکترونیکی

در این مطلب به صورت کامل به جزئیاتی از شرایط دریافت پابند الکترونیکی، نحوه گرفتن پابند الکترونیک، هزینه پابند الکترونیکی، ثبت نام پابند الکترونیکی، عملکرد پابند الکترونیکی و همچنین درخواست پابند الکترونیکی، نمونه رای پابند الکترونیکی میپردازیم تا تمامی سوالات و ابهامات شما در این زمینه برطرف گردد.

مطابق ماده ۶۲ قانون مجازات اسلامی مصوب ۹۲ برای شرایط دریافت پابند الکترونیکی؛ در جرائم تعزیری از درجه دو تا درجه هشت، دادگاه می تواند در صورت وجود شرایط مقرر در تعویق مراقبتی، محکوم به حبس را بارضایت وی در محدوده مکانی مشخص تحت نظارت سامانه (سیستم) های الکترونیکی قرار دهد.

شما میتوانید از فهرست زیر عنوان موردنظر خود را  انتخاب و با کلیک روی آن به همان عنوان منتقل شوید و مطلب مربوط را مطالعه کنید.

پابند الکترونیک چیست؟

طرح نظارت الکترونیکی نخست در قانون مجازات اسلامی مصوب ۹۲ مورد پیش بینی قرار گرفت، به موجب ماده ۶۲ قانون مذکور در جرائم تعزیری از درجه پنج تا درجه هشت، دادگاه می‌تواند در صورت وجود شرایط مقرر در تعویق مراقبتی، محکوم به حبس را با رضایت وی در محدوده مکانی مشخص تحت نظارت سامانه الکترونیکی قرار دهد، لذا کسانی که مشمول حبس تا 25 سال هستند و یا جزای نقدی تا 920 میلیون تومان دارند در صورت وجود سایر شرایط مشمول این سامانه قرار می‌گیرند.

ولیکن در سال 99 با اجرا شدن طرح دوفوریتی کاهش و تعلیق مجازات که در تاریخ 1399/04/11 اجرایی گردید جرایم درجه دو تا درجه چهار تعزیری هم مشمول این طرح میشوند با این تفاسیر که باید یک چهارم از مدت زمان حبس خود را کشیده باشند تا بتوانند از این طرح استفاده کنند ولی از درج پنج تا هشت نیاز به سپری شدن این مدت نمی باشد و متهم می تواند از همان اول شروع محکومیت و حتی قبل از آن درخواست پابند بدهد.شرایط دریافت پابند الکترونیکی

درخواست پابند الکترونیک

فردی که احیانا در حال حاضر در زندان است و شرایط لازم را دارد؛ در زمانی که حکم صادر شده است در حال حاضر می‌تواند درخواست خود را به مددکاران زندان ارائه دهد و موافقت خود را برای اینکه باقیمانده دوران محکومیت خود را تحت مراقبت الکترونیکی (با استفاده از پابند الکترونیکی ) در یک محدوده مشخص سپری کند اعلام کند. افرادی هم که هنوز به زندان معرفی نشده اند میتواند در خواست خود را به جرای احکام تقدیم کنند.

مراحل گرفتن پابند الکترونیک

• الف- اخذ وثیقه جهت جبران خسارت وارده به تجهیزات (دستبند یا پابند الکترونیکی ) و اجرای تعهدات مربوط؛
• ب- ارائه آموزش های لازم به متهم یا محکوم علیه و اخذ تعهد مبنی بر رعایت ضوابط مربوط؛
• پ- نصب و راه اندازی تجهیزات؛
• ت- دریافت هزینه استفاده از تجهیزات از فرد تحت مراقبت مطابق تعرفه، هر ماه یا در صورت تمایل وی به صورت یکجا.

چه کسانی مشمول دریافت پابند الکترونیکی می‌شوند؟

آن‌ طور که در قانون آمده است برخی از افراد می‌توانند از طریق تجهیزات الکترونیکی تحت نظر قرار بگیرند، در ماده ۲ آیین‌نامه اجرایی پابند الکترونیک به این موضوع اشاره شده و مواردی را هم مدنظر دانسته است.

در این ماده بیان داشته که متهمان مشمول بند چ ماده ۲۱۷ قانون که در اینجا منظور قانون آئین دادرسی کیفری می باشد و در واقع منظور متهمانی است که ملزم هستند از خانه خود یا از محل اقامت تعیین‌ شده خارج نشوند. علاوه بر این اشاره شده که محکومان در ماده ۶۲ قانون مجازات اسلامی را شامل می شود که در این‌جا منظور محکومان جرایم تعزیری درجه 5، 6، 7، 8 می‌باشند که به عبارتی محکومان به حبس بین ۳ ماه تا ۵ سال را شامل می‌گردد. همچنین مقررات این ماده در مورد حبس ‌های تعزیری درجه 2، 3 و 4 نیز پس از گذراندن یک چهارم مجازات‌های حبس قابل اعمال است.

تاثیر قانون کاهش حبس های تعزیری در مورد پابند الکترونیکی

با توجه به قانون کاهش حبس های تعزیری: محکومان به حبس های تعزیری درجه دو تا چهار، تحت نظارت سامانه الکترونیک قرار می گیرند.

در این سامانه، محکومان به حبس با رضایت خود زندانی و در محدوده مشخص سامانه الکترونیکی تحت نظارت قرار می‌گیرند. این دستگاه مانند «Gps» عمل کرده و توسط سیستم مانیتورینگ کنترل می‌شود و در صورت هرگونه دستکاری قابل مشاهده است و به زندانی تذکر و هشدار داده می‌شود و اگر فرد به هشدار‌ها بی‌اعتنا باشد، به قاضی دادگاه اعلام خواهد شد تا اقدامات لازم در این خصوص اتخاذ شود. در واقع زندانی می تواند با این نظام از زندان خارج و در بیرون زندان و تحت نظارت این سامانه، علاوه بر فعالیت خود، مدت زمان حبس خود را سپری کند.

سابقا ماده 62 قانون مجازت این نظام را صرفا مخصوص حبس های درجه پنج تا هشت می دانست ولیکن با تصویب قانون کاهش حبس های تعزیری مصوب 99 (طرح دوفوریتی کاهش مجازات ) این امکان میسر شد که در صورتی که محکومان به حبس های درجه دو، سه، چهار، یک چهارم از مدت حبس خود را در زندان سپری کرده باشند از این نظام استفاده نمایند.

البته مشکل که در اکثر شهر ها وجود دارد کمبود این دستگاه ها می باشد که این مشکل نیز با تبصره پیش بینی شده در قانون کاهش حبس های تعزیری تا حدودی رفع شده است چرا که مطابق ماده نه این قانون، به سازمان زندان ها اجازه داده شد که از ظرفیت بخش های خصوصی در این خصوص استفاده نمایند.

ماده 62 قانون مجازات اسلامی در این خصوص چنین مقرر داشته است:

• در جرائم تعزیری از درجه پنج تا درجه هشت، دادگاه می تواند در صورت وجود شرایط مقرر در تعویق مراقبتی، محکوم به حبس را بارضایت وی در محدوده مکانی مشخص تحت نظارت سامانه (سیستم)های الکترونیکی قرار دهد.
• تبصره- دادگاه در صورت لزوم می تواند محکوم را تابع تدابیر نظارتی یا دستورهای ذکر شده در تعویق مراقبتی قرار دهد.

حال با تصویب قانون کاهش حبس های تعزیری مصوب 99 (طرح دوفوریتی کاهش مجازات ) دو تبصره بدین شرح به این ماده الحاق شده است که عبارتند از:

• تبصره۲ـ مقررات این ماده در مورد حبس‌های تعزیری درجه دو، درجه سه و درجه چهار نیز پس از گذراندن یک‌چهارم مجازات‌های حبس قابل اِعمال است.
• تبصره۳ـ قوه قضائیه می تواند برای اجرای تدابیر نظارتی موضوع این ماده یا سایر مقرراتی که به موجب آن متهم یا محکوم تحت نظارت الکترونیکی قرار می‌گیرد، با نظارت سازمان زندان ها و اقدامات تأمینی و تربیتی کشور از ظرفیت بخش خصوصی استفاده کند. آیین نامه اجرائی این تبصره توسط معاونت حقوقی قوه قضائیه با همکاری مرکز آمار و فناوری و سازمان زندان ها و اقدامات تأمینی و تربیتی کشور تهیه می‌شود و به‌تصویب رئیس قوه قضائیه می‌رسد.

شرایط دریافت پابند الکترونیکی

از جمله شرایط دریافت پابند الکترونیکی باید گفت که محکوم علیه یا همان زندانی نباید، مرتکب جرم تعزیری شده باشد، که مجازات آن درجه 1 است. فلذا پابند الکترونیکی اگر شخص مرتکب جرایم تعزیری درجه 8 الی 5 شده است بدون انکه مدتی از حبس خود را سپری نماید یا پیش از ورود به زندان درخواست پابند دهد، لکن اگر مرتکب جرایم تعزیری درجه 4، 3 و 2 شده باشد، برای درخواست پابند الکترونیکی باید یک چهارم از حبس خود را سپری کرده باشید، تا بتوانید از شرایط دریافت پابند الکترونیکی بهره مند شوید.

درخواست پابند قبل از ورود به زندان

قاعدتا یکی از مسائل بسیار مهم در استفاده از پابند الکترونیکی، امکان بهره مندی و درخواست پابند الکترونیکی قبل از ورود به زندان میباشد، چرا که هیچ شخصی مایل به حضور در شرایط زندان نبوده و استفاده و درخواست پابند الکترونیکی قبل از اجرای حکم برای محکوم رضایت بخش تر است تا هنگامی فرد از درون زندان این درخواست را انجام نمایدکه حد اقل باید مدتی را در زندان بگزراند تا با درخواست وی موافقت شود، لکن این سوال به وجود می آید که آیا امکان استفاده از پابند الکترونیکی از ورود به زندان امکان پذیر است؟ یا خیر؟

در پاسخ به این سوال باید گفت بله، چرا که هیچ محدودیت و موانعی از این جهت برای استفاده از نظارت الکترونیک در آیین نامه نحوه دریافت و استفاده از پابند الکترونیکی پیش بینی نشده است اما با این حال شرایطی وجود دارد که برای بهرهمندی از پابند از قبل ورود به زندان وجود داشته باشد، این شراط اعم از اینکه باید مجازات فرد محکوم کمتر از درجه 5 نباشد در غیر این صورت محکوم علیه بایستی حد اقل یک چهارم از حبس خود را تحمل کرده سپس درخواست پابند نمایند.

اما محکومینی که مجازات آنها درجه 8 تا 5 است میتوانند در هنگام صدور رای از قاضی صادر کننده و یا اجرای احکام به وسیله نمونه درخواست پابند قبل از ورود به زندان، درخواست پابند الکترونیکی نمایند.

عوامل تاثیرگذار بر عملکرد پابند الکترونیک

از جمله عوامل تاثیرگذار بر عملکرد این دستگاه می‌توان به نقص فنی، قطع شدن سیگنال، تمام‌شدن باتری، قطع شدن ارتباط بین پایگاه‌های مختلف و نبود ظرفیت کافی برای ثبت موقعیت‌های مکانی اشاره کرد. علاوه بر این ممکن است مشکلاتی برای افراد و سازمان‌های مسئول این پروژه مانند زندان، پلیس، شرکت‌های ناظر و دفاتر قضایی پیش بیاید؛ بنابراین مدیریت این طرح و اجرای آن نیازمند دقت و توجه بسیار بالایی است.

زندانی چگونه درخواست پابند الکترونیکی میدهد؟

در ماده ۵۵۳ قانون آیین دادرسی کیفری ترتیبات را بیان کرده است فردی که احیانا در حال حاضر در زندان است و شرایط لازم را دارد؛ در زمانی که حکم صادر شده است در حال حاضر می‌تواند درخواست خود را به مددکاران زندان ارائه دهد و موافقت خود را برای اینکه باقیمانده دوران محکومیت خود را تحت مراقبت الکترونیکی (بااستفاده از پابند الکترونیکی ) در یک محدوده مشخص سپری کند اعلام کند.

فرم‌هایی به زندان ارائه شده است تا در اختیار زندانیان قرار گیرد در قسمتی دارای آیتمی است که فرد می‌تواند محدوده‌ای را که می‌خواهد تحت مراقبت قرار گیرد پیشنهاد ‌کند. بیان محدوده برای این است که بعدا قاضی در صدور حکم به نحوی عمل نکند که فرد در عسر و حرج قرار بگیرد یعنی محل تردد این فرد از محل کار به محل سکونت خود را مدنظر قرار دهد.

درخواست پابند الکترونیکی چگونه اجرایی می شود؟

درخواست بعد از اینکه به زندان ارائه شد از طریق مقامات زندان با نظر موافق به قاضی اجرای احکام ارائه می‌شود و قاضی اجرای احکام به همراه پرونده درخواست زندانی را با نظر موافق نزد قاضی صادرکننده حکم قطعی ارسال می‌کند. طبق ماده ۵۵۳ و ۵۵۴ قانون آیین دادرسی کیفری، قاضی حکمی صادر می‌کند مبنی بر اینکه باقیمانده دوران محکومیت فرد تحت مراقبت الکترونیک در محدوده‌ای که با موافقت محکوم‌علیه تعیین شده است سپری شود و البته قاضی می‌تواند دستورات و تدابیری را نیز ذکر کند.

درخواست پایند الکترونیک چند روز طول میکشد؟

همان طور که پیش تر گفته شرایط فرم درخواست پابند الکترونیکی متناسب با درجه و نوع  مجازات متفاوت است،  به طور مثال در صورتی که شخصی محکوم به جرایم درجه 4 به پایین شده باشد لازم است تا حدااقل یک چهارم از کل مدت حبس خود را گذرانده باشد اما جرایم درجه 8 تا 5 بدون گذراندن این مدت میتوانند درخواست دریافت پابند الکترونیکی نمایند، فلذا سوالی که ممکن است در ذهن ایجاد شود این است که از زمان نمونه درخواست پابند الکترونیکی پس از گذراندن یک چهارم حبس در جرایم درجه 4 به پایین و همچنین درخواست فوری سایر محکومان چه مدت طول میکشد تا با این درخواست موافت شود؟

در پاسخ باید گفت رویه قضایی هر استان و هر شهر ممکن است با استان دیگر متفاوت باشد ولیکن به صورت عرفی معمولا از زمانی که محکوم درخواست خود را مبنی بر دریافت پابند به زندان و یا قاضی شعبه ارائه مینماید حد اقل 2 هفته زمان میبرد تا مقدمات دریافت پابند به محکوم انجام گیرد.

هزینه پابند الکترونیکی چقدر است؟

مطابق بخش نامه به شماره 900/33276/100 مصوب 1403/29/5 ابلاغی توسط رئیس قوه قضاییه،تعرفه های استفاده و خرید پابند الکترونیک در صورت وجود شرایط لازم به شرح زیر است:

در صورت عدم توانایی پرداخت هزینه پابند الکترونیک چیکار باید انجام داد ؟

طبق آیین نامه اجرایی پابند اکترونیک افرادی که به تشخیص سازمان زندان ها توانایی پرداخت تمام یا بخشی از قیمت پابند الکترونیکی را ندارند، در حدود اعتبارات و منابع مالی سازمان از پرداخت هزینه معاف می گردند.

لایحه درخواست پابند الکترونیکی

حال اگر شما به دلایلی محکوم به حبس تا درجه 5 (حداکثر تا 5 سال) شده اید، می توانید هم قبل و بعد از ورود به زندان بدون آنکه مدتی از حبس خود را سپری نمایید، درخواست پایند الکترونیکی بدهید، اما اگر شما به حبس بیش از 5 الی 25 سال محکوم شده اید، باید یک چهارم از مدت حبس خود را تحمل نمایید، سپس می توانید درخواست پابند الکترونیکی بدهید، شایان ذکر است، باید درخواست خود را بواسطه ارسال یک لایحه اعلام نمایید، از این رو مجموعه داپکده برای شما عزیزان لایحه درخواست پابند الکترونیکی را به صورت آماده قرار داده است، که می توانید این لایحه را به صورت فایل word با کلیک بروی تصویر ذیل دانلود نمایید.

درخواست افزایش محدوده پابند الکترونیکی چگونه است؟

همان طور که گفته سیستم نظارت الکترونیک (سما) برای هر زندانی بسته به محل زندگی و کار او و یا نیاز های خدمات درمانی و بهداشتی شخصی وی محدوده ای را برای فعالیت تعیین میکند، و به بدین جهت محکوم تنها میتواند در منطقه مشخص شده امورات خود را انجام دهد، در غیر اینصورت حفاظت زندان و همچنین پلیس شخص را در خارج از محدوده دستگیر و در نهایت امتیاز برخورداری از پابند برای محکوم سلب می شود، لکن این مسئله پیش بینی شده است تا در صورتی که محکوم نیاز به حضور در مناطقی را داشته باشد که خارج از محدوده است میتواند از طریق نمونه لایحه درخواست پابند الکترونیکی جهت افزایش محدوده اقدام نماید

برای این منظور قاضی اجرای حکم و یا قاضی صادر کننده رای حسب شرایط میتوانند اجازه افزایش محدوده را به شما بدهند.