تامین خواسته چیست ؟ چرا باید این قرار صادر شود؟ در ادامه به پاسخ این سوالات می پردازیم.
در پروندههای قضایی برای جلوگیری از تضییع حق راهی به نام تامین خواسته وجود دارد که خواهان عین خواسته یا معادل آن را از اموال خوانده تا پایان دادرسی توقیف میکند و از نقلوانتقال آن جلوگیری میکند. زمانیکه شخصی علیه شخص دیگر برای احقاق حق طرح دعوا میکند دراینراستا و برای اینکه حق وی تضییع نشود در طول روند دادرسی یا قبل است صدور حکم قطعی قانونگذار این امکان را داده تا از اموال طرف مقابل توقیف نمایند که به این امر تامین خواسته گفته میشود موضوع مطلب ما نیز به طور کلی در مورد تامین خواسته چیست ؟ میباشد که در ادامه به آن خواهیم پرداخت.
تامین خواسته چیست ؟!
مطابق با ماده ۱۰۸ قانون آیین دادرسی مدنی قرار تأمین خواسته ممکن است قبل از اقامه دعوا یا در طول دعوی وتا قبل از صدور حکم نهایی و قطعی صادر شود.
به عبارت دیگر خواهان دعوا تا قبل از طرح دعوی اصلی میتواند تقاضای قرار تأمین خواسته بدهد و همچنین میتوانید در هنگام طرح دعوی اصلی همزمان درخواست تأمین خواسته را نیز بدهد.
در این میان فرقی ندارد که دعوی در مرحله بدوی باشد یا تجدید نظر در هر صورت خواهان میتواند به دادگاه رسیدگی کننده به دعوی اصلی ، درخواست تأمین خواسته بدهد.
نکته مهم در ارتباط با این موضوع این است که چون ماهیت قرار تأمین خواسته فوری است و به جهت جلوگیری از تضییع حق مدعی میباشد دادگاه باید فوراً دربارهی آن تصمیم بگیرد.
شرایط صدور قرار تامین خواسته چیست ؟
- مدعی باید ذینفع باشد
- مدعی باید اهلیت داشته باشد
- خاص باید مشخص و قابل ارزیابی باشد
- خواسته نباید مبهم باشد
شرایط صدور تامین خواسته قبل از سر رسید پرداخت
در برخی از موارد موعود یک طلب یا همان زمان تحویل هنوز فرا نرسیده و یا بهعبارتی سررسید بازپرداخت یا پرداخت مال فرا نرسیده و امکان دارد خوانده اقدامی کند که خواهان نتواند بهحق خود برسد و حق وی تضییع گردد و در زمان سررسید پرداخت نتواند به اموال خوانده دسترسی پیدا کند در چنین حالتی اگر قرار تامین صادر شود باید این دعوا مستند به سند رسمی باشد و خواسته در معرض تضییع و نابودی باشد که استناد قانونی آن و نیز ماده ۱۱۴ قانون آئین دادرسی مدنی میباشد.
نکات اجرای تامین خواسته چیست ؟
چون تأمین خواسته فوری است باید فوراً به خوانده ابلاغ و اجرا شود اما چنانچه ابلاغ فوری ممکن نبود و تأخیر باعث از بین رفتن حق خواهان شود ابتدا قرار اجرا و بعداً به خوانده ابلاغ میشود.
در برخی از موارد دادگاه بجای یک مال در ازای آن مال دیگری را توقیف میکند در این جا تأمین را به مال دیگری تبدیل میکند و خوانده میتواند به جای مالی که توقیف شده به میزان همان مال در صندوق دادگستری یا یکی از بانک ها وجه نقد و یا اوراق بهادار به ودیعه قرار دهد.
خوانده میتواند فقط یکبار به دادگاه درخواست دهد که به جای مال توقیف شده مالی دیگری را توقیف کنند لذا باید مال پیشنهاد شده از لحاظ قیمت و فروش از مالی که که قبلاً توقیف شده کمتر نباشد و دقت کنید که این تبدیل تأمین به شرط رضایت خواهان است.
در مورد تامین خواسته مدنظر داشته باشید که در هنگام صدور قرار تأمین و مزایده و یا فروش اموال باید نسبت مستثنات دین توجه صورت بگیرد و قوانین مربوط به این مستثنیات باید در اینمورد کارسازی شود.
آثار قرار تامین خواسته
زمانیکه قرار تأمین خواسته صادر میشود مال توقیفشده دیگر قابل نقلوانتقال نخواهد بود و اگر خوانده مال را انتقال دهد مطابق با ماده 56 قانون آیین دادرسی مدنی خواهان میتواند به دادگاه مراجعه کرده و تقاضای ابطال چنین انتقالی را بنماید .
از طرفی شخصی که مال را توقیف میکند نسبتبه سایر طلبکاران اولویت دارد که بهطورکلی زمانیکه قرار تامین خواسته اجرا میشود خوانده دخلوتصرفی در مال توقیفشده نمیتواند داشته باشد و نمیتواند آن را بفروشد اما باید توجه داشت که از منافع آن مال میتواند بهرهمند شود.
دقت کنید که اگر مالی از خوانده دست خواهان باشد یا خوانده از خواهان طلبکار باشد و همان مالی که نزد خواهان است توقیف شود از تاریخ ابلاغ قرار تأمین خواسته به خواهان، حق پس دادن مال یا پرداخت بدهی به خوانده را ندارد.
همچنین توجه کنید که اگر علت تضییع و تفریط برطرف شد و یا دعوا مسترد گردید قرار تأمین لغو خواهد شد.
آیا میتوان به تامین خواسته اعتراض کرد؟!
مطابق با قانون خوانده ظرف ده روز حق دارد تا نسبتبه قرار تأمین اعتراض کند و دادگاه در اولین جلسه به این اعتراض رسیدگی میکند و نسبت ب این اعتراض تعیین تکلیف مینماید.
حال اگر قرار اجرا شد و خواهان ذیحق شناخته نشد خوانده میتواند خسارات ناشی از اجرای قرار تأمین خواسته را از خواهان مطالبه کند و باید ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ رأی قطعی که نشاندهنده بیحقی خواهان است با تسلیم دلایل به دادگاه صادرکننده قرار، خسارات خود را طلب کند.
خوانده در مهلت بیستروزه میتواند این خسارت را طلب کند اما اگر این کار را انجام نداد مبلغی که خواهان بهعنوان خسارت احتمالی نزد صندوق دادگستری سپرده شده بود به درخواست خواهان به او پس داده میشود اما اگر خوانده درخواست خسارت کرد دادگاه به خواهان ابلاغ میکند و ظرف ده روز از او میخواهد تا دفاعیات خود را بیان کند و بعد از آن رای قطعی برای اعتراض بهقرار تأمین خواسته صادر میکند.
2 پاسخ