تنظیم لایحه دفاعیه افتراء از طرف شاکی

لایحه دفاعیه افتراء از طرف شاکی می تواند به دلیل اعاده حیثیت و آرامش خاطر کسی که از این طریق متضرر گردیده است یا آبروی وی رفته است، در دادگاه مطرح شود. در این لایحه دفاعیه افتراء که از طرف شاکی مطرح می شود باید به نکات مختلفی اشاره شود تا مقصود که اثبات جرم افتراء می باشد حاصل گردد. در پایین به بررسی بیشتر جرم افتراء و لایحه دفاعیه افتراء از طرف شاکی پرداخته ایم.

جرم افتراء چیست؟

افتراء در لغت به معنای دروغ بستن یا تهمت زدن به دیگری می باشد. بر اساس ماده 697 قانون مجازات اسلامی، هرکس به وسیله اوراق چاپی یا خطی یا به وسیله درج در روزنامه یا جرائد یا نطق در مجامع یا به هر وسیله دیگر به کسی امری را صریحا نسبت دهد یا آن ها را منتشر نماید که مطابق قانون آن امر جرم محسوب می شود و نتواند صحت آن اسناد را ثابت کند جز در مواردی که موجب حد (مجازات شرعی) است، جرم افتراء صورت گرفته و مرتکب به مجازات قانونی حسب مورد محکوم خواهد شد.

لازم به ذکر است در مواردی که نشر آن موضوع مشمول عنوان اشاعه فحشاء بشود هرچند فرد بتواند صحت اسناد را ثابت کند، مرتکب به مجازات قانونی محکوم خواهد شد. در واقع قانونگذار مقرر کرده است که حتی اگر نسبت داده شده ثابت شود اما مربوط به حریم خصوصی افراد باشد و نشر آن اشاعه فحشا محسوب شود، مجازات به قوت خود باقی می ماند.

به عنوان مثال اگر نویسنده ای در روزنامه ای یکی از مسئولین دولتی یا اداری را متهم به اختلاس از بیت المال بکند، شخص مسئول می تواند از او به جرم افتراء شکایت کند. اگر نویسنده نتواند اتهام زده شده را ثابت کند، به مجازات قانونی محکوم می گردد. همچنین اگر کسی به دیگری اتهام دزدی بزند، مخاطب می تواند از افتراء زننده شکایت کند. نکته ای که شایان توجه می باشد این است که اگر کسی در مقام احقاق حق و رفع ظلم از خود علیه کسی شکایتی مطرح و امری را صراحتا به وی نسبت دهد که قانونا جرم است ولی نتواند صحت آن را به اثبات برساند، به عنوان مفتری (افتراء زننده) قابل مجازات نیست.

ناگفته نماند علاوه بر افتراء قولی که توضیح دادیم، افتراء عملی نیز داریم. بر اساس قانون هرکس عالما عامدا به قصد متهم نمودن دیگری آلات و ادوات جرم یا اشیایی را که یافت شدن آن در تصرف یک نفر موجب اتهام او می گردد، بدون اطلاع آن شخص در منزل یا محل کسب یا جیب یا اشیایی که متعلق به اوست بگذارد یا مخفی نماید یا به نحوی متعق به او قلمداد کند و در اثر این عمل، شخص مزبور تعقیب شود، پس از صدور قرار منع تعقیب و یا اعلام برائت قطعی آن شخص بی گناه، مرتکب این اعمال به مجازات محکوم می گردد.

مجازات جرم افتراء چیست؟

در خصوص مجازات افتراء باید گفت هرکس به وسیله اوراق چاپی یا خطی یا به وسیله نطق در مجامع یا به هر وسیله دیگر به صورت کتبی یا شفاهی یا…. به شخص دیگری امری را نسبت دهد که آن امر طبق قانون جرم می باشد و مرتکب نتواند صحت آن اسناد و اتهامات را ثابت نماید جز در مواردی که موجب حد است، به جزای نقدی درجه شش محکوم خواهد شد. جزای نقدی درجه شش معادل 6 تا 24 میلیون تومان می باشد.

لازم به ذکر است چنانچه کسی به دیگری نسبت زنا یا لواط بدهد، هرچند این موارد نیز جرم می باشد اما مشمول عنوان افتراء نمی باشد و جرم حدی قذف صورت می گیرد. مجازات و حد قذف، هشتاد ضربه شلاق می باشد. در صورتی که جرمی به کسی نسبت داده شود اما نشر و پخش آن موضوع اشاعه فحشا محسوب شود، هرچند مرتکب بتواند صحت اسناد و اتهامات را ثابت کند به جزای نقدی درجه شش محکوم می گردد. همچنین هرکس با نظم یا نثر یا به صورت کتبی یا شفاهی کسی را هجو کند و یا هجویه را منتشر نماید به حبس از پانزده روز تا سه ماه محکوم می شود.

درخصوص مجازات افتراء عملی نیز قانونگذار مقرر کرده است هرکس عالما عامدا به قصد متهم نمودن دیگری، آلت و ادوات جرم یا اشیایی را که یافت شدن آن در تصرف یک نفر موجب اتهام او می گردد بدون اطلاع آن شخص در منزل یا جیب یا…. شخص بگذارد و در اثر این عمل شخص بی اطلاع تعقیب گردد، پس از صدور قرار منع تعقیب و یا اعلام برائت قطعی آن شخص، مرتکب به حبس از سه ماه تا یک سال و شش ماه و یا تا 74 ضربه شلاق محکوم می شود. از آنجا که جرم افتراء، جرم قابل گذشت محسوب می شود با گذشت شاکی، تعقیب متهم و اجرای مجازات متوقف می گردد.

لایحه دفاعیه افتراء از طرف شاکی

همانطور که پیش تر اشاره کردیم در لایحه دفاعیه افتراء از طرف شاکی باید عناصر و ارکان جرم افتراء با دلیل و مدرک برای مقام قضایی اثبات گردد تا آن مقام به وقوع جرم اطلاع یابد و حسب مورد متهم را به مجازات محکوم نماید. به عنوان مثال شاکی در لایحه دفاعیه باید اثبات کند نسبتی که توسط متهم به او داده شده است جرم بوده است و چنین نسبت مجرمانه ای افتراء محسوب می شود. به عنوان مثال شاکی می تواند ادعا کند که متهم در بین فامیل یا رقبای تجاری، وی را کلاهبردار و دزد خطاب کرده است و جرم افتراء واقع شده است.

همچنین یکی دیگر از مواردی که شاکی باید در لایحه دفاعیه افتراء خود بیان کند بحث قصد و سوء نیت متهم در انتساب رفتار مجرمانه به شاکی است. یعنی شاکی باید ثابت کند که متهم عالما عامدا به او این نسبت را داده است و هیچ اشتباه یا ناآگاهی از جانب متهم وجود نداشته است. شاکی می تواند بیان کند که متهم به قصد خراب کردن، آبروریزی، اذیت کردن شخص و… این جرم را مرتکب شده است. همچنین شاکی می تواند درخواست کند چنانچه متهم در خصوص نسبت ناروایی که داده است سند و مدرکی دارد در دادگاه ارائه کند و نسبت داده شده را ثابت کند تا در صورت ناتوانی متهم در اثبات آن به مجازات قانونی محکوم گردد.

همچنین شاکی می تواند به ارتکاب اعمالی توسط متهم به منظور مجرم شناخته شدن شاکی اشاره کند. به عنوان مثال ادعا کند که متهم، مال سرقتی را عمدا در کیف یا ماشین وی قرار داده است تا برای او پاپوش درست کند. در صورت اثبات چنین امری متهم به مجازات افتراء عملی محکوم می گردد. در این خصوص به نکات دیگری نیز در لایحه دفاعیه افتراء از طرف شاکی می توان استناد کرد که باید به صورت تخصصی با بررسی پرونده صورت بگیرد.

قالب لایحه دفاعیه افتراء از طرف شاکی

لایحه دفاعیه افتراء از طرف شاکی به صورت تخصصی توسط وکیل تنظیم می گردد و در قالب فایل word تقدیم شما عزیزان می گردد تا چنانچه خواستید تغییری در آن ایجاد کنید دچار مشکل نشوید. شما می توانید لایحه تنظیمی را با مراجعه به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی به مرجع صالح ارسال نمایید.