همگام با تحولات اساسی در سیاست های قوه قضاییه به جهت صدور اسناد الکترونیکی و الزام به ثبت آنها، سند جدید ازدواج نیز یکی از ابتکارات این قوه به جهت تسهیل ارائه سند ازدواج و همچنین کاهش هزینه ها با توجه به الکترونیکی شدن این سند بوده است، که در سال های جاری این هدف تحقق پیدا کرده است، لذا ما در این مطلب قصد داریم به سند جدید ازدواج و چگونگی دریافت آن بپردازیم.
سند جدید ازدواج چگونه است؟
سیر تحول عقد نامه یا به عبارت دیگر سند ازدواج از گذشته تا کانون دستخوش تغییراتی بسیاری بوده است، بدین صورت که در ابتدا مرجعی جهت ثبت واقعه نکاح در گذشته وجود نداشته و زوجین صرف قراعت صیغه شرعی نکاح برای رسمی شدن ازدواج خود اکتفا مینمودند، اما رفته رفته به دلیل مشکلات و اختلافات زوجین با یکدیگر بر مقدار شیر بها و مهریه و یا شروط ضمن عقد علاوه بر جاری شدن صیغه نکاح به صورت مکتوب در دفترچه ای نیز مشخصات طرفین و همچنین میزان مهریه و شروط ضمن عقد ذکر گردید و به امضای زوجین و همچین دو شاهد برای تایید آن قرار میگرفت که عقد نامه شرعی نیز گفته میشد.
پس از تصویب قانون حمایت از خانواده و تصریح الزام به ثبت وقایع ازدواج و طلاق توسط قانونگذار، قوه قضاییه سازمان ثبت احوال کشور را به عنوان تنها مرجع ثبت احوالات شخصیه، اشخاص ملزم به ثبت واقعه نکاح اعم از دائم و موقت به همراه شروط آن گردانید، از این رو اشخاص پس از مراجعه به دفاتر ازدواج و طلاق برای ثبت نکاح خود، دفترچه ای مبنی بر سند ازدواج خود را دریافت مینمودند، که به طور کامل مشخصات هویتی طرفین به همراه مهریه و شروط 12 گانه ضمن عقد از قبیل حق تصنیف، حق تحصیل و اشتغال و موارد ایجاد کننده حق طلاق که به تمامی آنها به امضا و قبول مرد قرار میگرفت ذکر شده بود.
اما در سال های جاری با توجه به سند اصلاحی قوه قضاییه به جهت تصحیح و رفع مشکلات سازمان های وابسته این نهاد به ویژه سازمان ثبت احوال و سازمان ثبت اسناد کشور و همچنین همگام سازی و ارائه خدمات برخط و مجازی برای نظارت و دسترسی آسان تر به اسناد موجود در این سازمان ها، بنا گردید تا تمامی معاملات و عقود فی مابین افراد به صورت سیستمی ثبت گردد، لذا وقایع مرتبط با عقد نکاح، طلاق یا فسخ نکاح نیز به عنوان یکی از مهم ترین وقایع شخصی و مالی افراد از این قاعده متثنی نبوده و بایستی ثبت گردد.
در سال های قبل زوجین برای ثبت ازدواج و یا طلاق خود بایستی به دفاتر ازدواج و طلاق محل سکونت خود مراجعه مینموده تا این دفاتر به صورت دستی اطلاعات هویتی و توافقات ازدواج طرفین را در دفتر ثبت وقایع خود درج مینمودند و سند دفترچه ای ازدواج را به زوجین ارائه میداند اما پس از تصویب قانون ثبت الکترونیکی وقایع ازدواج به تبع آن ارائه سند ازدواج از دفترچه ای به صورت فایل و لینک به افراد ارائه گردید که تمامی اطلاعات هویتی زوجین و همچنین شروط ضمن عقد در این برگه الکترونیکی ذکر شده است.
تفاوت سند تک برگ ازدواج با دفترچه ازدواج
قباله و یا سند دفترچه ای ازدواج سندی است که در آن به صورت پیش فرض به ذکر شروط دوازده گانه ضمن عقد، حق تصنیف مقدار صداق (مهریه) و.. پرداخته شده است، که زوجین میتوانند حسب توافق هر کدام را امضا و یا رد نمایند، در سند جدید ازدواج نیز تمامی این موارد به درخواست زوجین توسط دفاتر ازدواج ثبت میگردد و در نهایت زوجین با درج امضا و اثر انگشت الکترونیکی خود سند ازدواج را مورد تایید قرار میدهند.
تفاوت اصلی سند دفترچه ای با سند جدید ازدواج در فیزیکی بودن اصل سند است به نحوی که یک سند دفترچه به هر دوی زوجین اعطا میشود که در آن تمامی اطلاعات مربوط به ازدواج در آن ذکر گردیده است و در صورتی که سند دفترچه دست یکی از طرفین باشد در صورت اختلاف طرف دیگر به ناچار میبایست المثنی سند ازدواج خود را از دفتر ثبت ازدواج دریافت نماید، اما پس از ثبت سند جدید ازدواج یک شناسه یکتا به طرفین ارائه میگردد که میتوانند هر زمانی که بخواهند با مراجعه با سامانه ثبت من به آدرس my.ssaa.ir سند الکترونیکی ازدواج خود را دریافت و پرینت نمایند.
آیا دریافت سند جدید ازدواج الزامی میباشد؟
طبق ماده 49 قانون حمایت از خانواده ثبت تمامی وقایع ازدواج اعم از نکاح دائم و موقت، طلاق و فسخ نکاح الزامی است و زوج موظف به ثبت آن در دفاتر ازدواج طلاق میباشد در غیر این صورت در صورتی که زوج حد اکثر تا یک ماه ازدواج خود را به ثبت نرساند به مجازات جزای نقدی و یا حبس از 91 روز تا 6 ماه محکوم میشود، بنابراین ثبت واقعه نکاح و دریافت سند جدید ازدواج الزامی است.
شایان ذکر است افرادی که سابقاً قبل از تصویب قانون ثبت الکترونیکی ازدواج، سند ازدواج دفترچه ای دریافت نموده اند میتوانند برای دریافت شناسه یکتا ازدواج خود به دفتر ثبت ازدواج مراجعه نموده و شناسه یکتا سند جدید ازدواج را دریافت نماید، ولیکن اشخاصی که دارای سند دفترچه ای هستند هیچ الزامی برا تغییر دفترچه خود به سند جدید ازدواج وجود ندارد.
