یکی از موضوعاتی که امروزه اکثر جامعه را به خود درگیر کرده است، موضوع سقط جنین میباشد. قبلاز هر چیز باید گفت که سقطجنین از نظر فقهی معصیت بوده و در مواردی که سقط بهصورت عمدی باشد برای مرتکب آن مجازات در نظر گرفته میشود البته در مواردی نیز سقط جنین مجازاتی را در پی ندارد در ادامه مطلب به بررسی جرم سقطجنین و مجازاتهای آن خواهیم پرداخت .
آیا سقط جنین جرم است ؟
برای پاسخ به این سوال ابتدا باید سقطجنین را تعریف نمود،سقط جنین بدین معناست ، هنگامیکه جنین قبلاز اینکه بهطور کامل شکل بگیرد از رحم خارج شود و این خود میتواند در انواع مختلفی اتفاق بیفتد مانند اینکه بهصورت عمد باشد یا غیرعمد یا اینکه جنین خودبهخود بیفتد و یا حتی امکان دارد به دلیل حوادث که برای مادر اتفاق میافتد انجام شود و ….. لذا محل بحث در جایی است که جنین بهصورت عمدی سقط شود که در این حالت باعث میشود جرمی ارتکاب یابد و درپی آن با توجه به قانون کیفری مجازات دارد.
جرم سقط جنین
مطابق با قانون درصورتیکه کسی بهعمد و آگاهی زن حامله را مورد ضرب و یا مواردی از این قبیل قرار دهد و در پی آن باعث شود که جنین او سقط شود در اینجا جرم بهوجودآمده و اگر پزشک و یا داروفروش و. . . . . برای سقطجنین اقدامی بکنند و یا وسایلی را مهیا سازند، این اعمال ارتکابی جرم بوده و باید برای آن مجازات در نظر گرفت لذا اگر سقطجنین به دلایل مشکلاتی مانند در خطر بودن جان مادر و یا نقص در جنین وجود داشته باشد با اخذ مجوز قانونی این عمل جرم نبوده و مجازاتی نیز ندارد.
نکتهای که باعث میشود متوجه شویم که آیا جرم سقطجنین محقق شده یا نه این است که حتما باید جنین مرده از رحم خارج شود در غیر این صورت حتی اگر اقداماتی هم برای سقطجنین صورت بگیرد اما جنین زنده به دنیا بیاید سقطجنین محقق نمیشود.
سقط جنین چه مجازاتی دارد ؟
مطابق با نظام کیفری ایران اگر سقطجنین بهصورت عمدی صورت بگیرد مرتکب آن محکوم به پرداخت دیه ویا قصاص و حبس از یک تا پنج سال میشود و اگر اشخاص دیگری شرایط سقط را فراهم نمایند اعم از اینکه پزشک باشند و یا اشخاص خاص درهرصورت اقدام غیرقانونی انجام دادهاند و با توجه به قانون برای آنها مجازات دو تا پنج سال بهعلاوه پرداخت دیه محکوم میگردند.
توجه کنید که اگر در یک سانحه تصادف راننده خودرو و یا وسیله نقلیه با عدم توجه به قوانین و مقررات باعث بشود که جنین سقط شود مجازات دو تا شش ماه و پرداخت دیه گریبان گیرش خواهد بود.
اگر مادری جنین خود را سقط نماید و فرقی ندارد که بهصورت عمد، غیر عمد یا خطا و یا در هر مرحلهای که باشد ، محکوم بر پرداخت دیه است و مقدار آن را باید بپردازد که مقدار دیه جنین با توجه به سن رویان برآورد میشود و قاعدتاً هرچه به ماههای آخر و نزدیک به تولد باشد مقدار دیه افزایش پیدا خواهد کرد.
دیه سقط جنین چقدر است؟
برای محاسبه دیه جنین همانطور که گفته شد سن رویان ملاک خواهد بود و باید در این خصوص به ماده ۷۱۶ فصل هفتم قانون مجازات اسلامی که مربوط به دیه جنین میباشد رجوع کنیم.
در ماده مذکور گفته شده است که دیه سقط جنین به ترتیب ذیل است:
الف- نطفه ای که در رحم مستقر شده است، دوصدم دیه کامل
ب- علقه که در آن جنین به صورت خون بسته در میآید، چهارصدم دیه کامل
پ- مضغه که در آن جنین به صورت توده گوشتی در میآید، ششصدم دیه کامل
ت- عظام که در آن جنین به صورت استخوان درآمده لکن هنوز گوشت روییده نشده است، هشتصدم دیه کامل
ث- جنینی که گوشت و استخوانبندی آن تمام شده ولی روح در آن دمیده نشده است یک دهم دیه کامل
ج- دیه جنینی که روح در آن دمیده شده است اگر پسر باشد، دیه کامل و اگر دختر باشد نصف آن و اگر مشتبه باشد، سه چهارم دیه کامل
علاوهبر موارد گفتهشده به یکسری از نکات باید توجه کنید با این توضیح که اگر در یک رحم چند جنین وجود داشته باشد و درصورتیکه هر یک از آنها سقط شوند هر کدام دیه جداگانهای خواهند داشت.
همچنین توجه داشته باشید که دیه اعضا و صدماتی که بر جنین در مرحلههایی که استخوانبندی او کامل شده ولی روح در او دمیده نشده نسبت به دیهی جنین محاسبه خواهد شد و بعد از آنکه روح دمیده شود حسب جنسیت جنین دیه او محاسبه میگردد و اگر صدمات مذکور باعث میشود که جنین از بین برود صرفاً دیه جنین پرداخت خواهد شد.
