قبل از آنکه به مبحث درخواست نقطه زنی سیم کارت از دادگاه بپردازیم،باید توجه داشت که بر اساس قوانین ایران، کنترل مخابراتی افراد ممنوع است مگر به اجازه دادگاه. در قانون آیین دادرسی کیفری، موارد مربوط به امنیت داخلی و خارجی کشور و همچنین جرایم ماده ۳۰۲ قانون (مثل حبس ابد یا قتل) برای اینکه کشف جرم صورت گیرد که این امر با موافقت رئیس کل دادگستری استان صورت گرفته و ارتباطات مخابراتی این افراد کنترل می شود، علاوه بر این، موارد دیگری نیز وجود دارد که امکان کشف محکوم را در پرونده های مختلف میسر میسازد که در ادامه مطلب به آن میپردازیم .
نقطه زنی چیست؟ منظور از مفهوم نقطه زنی سیم کارت چیست؟
تمامی دستگاه و وسایل الکترونیکی جمعی اعم از رادیو، تلوزیون، دستگاه ماهواره، کامپیوتر ها، موبایل و تبلت ودستگاه های متصل به اینترنت اشیا برای اینکه بتوانند خدمات مورد نظر شما را به نحو احسنت ارئه دهند، از طریق امواج رادیویی، نوری یا الکترومغاطیسی با سایر دستگاه ها و شبکه اصلی کنترل کننده متصل هستند، فلذا این دستگاه ها برای دریافت و ارسال داده ها مدام در حال ارتباط هستند که این موضوع علاوه بر دسترسی فرد به اطلاعات مورد نیاز باعث مشخص شدن اطلاعات هویتی وی اعم از مشخصات دستگاه مورد اتصال و همچنین آدرس و مشخصات موقعیت مکانی و .. میشود.
بنابراین با توضیح این تعاریف میتوان گفت، هر نوع دستگاهی که توانایی بر قراری ارتباط با شبکه و دنیا خارج را داشته باشد نوعی، رد ،و یا اصطلاحاً سابقه از خود بر جای میگذارد که ممکن است توسط اشخاصی مانند دولت ها و یا حتی حکر ها برای استفاده های مختلفی بکار برده شود.
اصطلاح نقطه زنی سیم کارت و یا بررسی سابقه فعالیت سیم کارت یکی از مواردی است که دولت ها به جهت اهداف مختلفی ممکن است از آن بهره گیرند ، یکی از این اهداف کشف موقعیت مکانی مجرمین و محکومینی است که به دلیل فرار و اختفا از مامورین نظامی امکان دستگیری و کیفر مجازات آنها امکان پذیر نمیباشد، از این رو باتوجه به استفاده همگانی افراد از تلفن های همراه و سیم کارت های اپراتور ها، یکی از بهترین روش های اطلاع از موقعیت مکانی مجرمین نقطه، زنی سیم کارت آنها میباشد.
در چه مواردی نقطه زنی انجام می شود؟
در قوانین موضوعه کشور ما به خصوص ماده 150 قانون آیین دادرسی کیفری صراحتاً در مورد کنترل مخابراتی افراد پرداخته است و به اضعان داشته هر گونه کنترل و بازرسی مخابراتی افراد ممنوع است، همچنین در قانون اساسی و منشور حقوق شهروندی به نفی تفتیش و بازرسی امورات شخصی افراد تاکید شده است اما با این حال قانونگذار استثنائاتی نیز در نظر گرفته که در ادامه به ذکر تعدادی از این موارد میپردازیم:
- جرایم مربوط به امنیت داخلی و خارجی کشور توسط نهاد های نظامی و انتظامی و اطلاعاتی
- جرایم سیاسی و مطبوعاتی مطابق قانون خاص خود
- جرایمی از قبیل قتل، قصاص، حبس ابد، جنایات عمدی بر علیه تمامیت جسمانی به میزان نصف دیه کامل یا بیشتر از آن
- جرایم تعزیری درجه 3 تا 1
- نقطه زنی محکومان مالی که به جهت فرار از دین مخفی شده اند
- اثبات بی گاهی اشخاص در دادگاه به جهت اثبات عدم حضور در صحنه جرم توسط متهم
- نقطه زنی موبایل شاهد جهت بررسی صدقیت گفته های شاهد عینی جرم
- نقطه زنی در پرونده های کیفری که بنا به نظر قاضی اجرای احکام جهت تحقق حقوقی شاکی ضروری باشد.
- نقطه زنی در پرونده های حقوقی که بنا به نظر قاضی اجرای احکام جهت تحقق حقوقی شاکی ضروری باشد.
کاربرد نقطه زنی سیم کارت
همواره مجرمین و افراد بزهکار از کیفر و مجازات خود فرار کرده و مامورین و افراد نظامی جهت تحقق عدالت، این افراد را دستگیر و به کیفر اعمال خود میرساند، اما در این میان ابزار هایی وجود دارد که به کشف مجرم از محل اختفا و فرار خود کمک میکند، یکی از این ابزار ها نقطه زنی سیمکارت است، کاربرد نقطه زنی سیم کارت نه تنها به جهت پیدا کردن مجرم کاربرد دارد بلکه به وسیله آن میتوان آمار های مختلفی به جهت فعالیت افراد و برنامه ریزی دقیق آنها به دست آورد که میتواند بسیار ارزشمند و حیاتی باشد.
مدت زمان نقطه زنی سیم کارت
حکم جلب نقطه زنی دو مرحله هستند که برای مشخص شدن موقعیت مکانی مجرم یا محکوم لازم است آنها را بگذرانید و بسته به رویه قضایی شهر و استان محل سکونت شما مدت زمان نقطه زنی سیم کارت متفاوت است اما به صورت معمول از زمان دریافت این حکم از اجرای احکام تا مراجعه به نقطه زنی اداره آگاهی و ارائه دستور حد اقل 10 روز کاری زمان میبرد تا موقعیت محکوم مشخص و به شما اعلام گردد.
آیا نقطه زنی سیم کارت در گوشی های خاموش یا فاقد سیم کارت امکان پذیر است؟
نقطه زنی سیم کارت در تلفن های همراهی که سیمکارت درون آنها وجود ندارد هم صورت می گیرد و صرف وجود سیم کارت فقط باعث احراز هویت فرد در اپراتورهای همراه می شود. اتصال گوشی همراه با آنتن های مخابراتی انجام میشود که بر اساس آن محدوده تردد مالک تلفن همراه احراز می شود، همچنین این عمل در گوشی های خاموش هم صورت میگیرد، به نحوی که پس از خاموش شدن گوشی، آخرین موقعیتی که گوشی روشن بوده است، شناسایی می شود.
آیا نقطه زنی سیم کارت توسط افراد دیگر جرم محسوب می شود؟
درخواست نقطه زنی فقط باید از طریق قانونی و با دستور قاضی دادگاه صورت بگیرد زیرا اگر این عمل توسط افراد دیگر انجام شود، این کار غیر قانونی بوده و شخص ممکن است موجب تعقیب قضایی قرار بگیرد. همانطور که گفته شد، دستور قاضی به نقطه زنی سیم کارت در موارد ضروری داده می شود و فرد نمی تواند در هر شرایطی این درخواست را از دادگاه تقاضا نماید. برای اینکه مشخص شود که پرونده قضایی شخص نیاز به نقطه زنی سیم کارت دارد یا خیر، بهتر است فرد با وکیل هایی که در این زمینه تخصص دارند مشورت کند.
نحوه نقطه زنی سیم کارت
در حال حاضر روش های مختلفی برای نقطه زنی افراد در جهان مورد استفاده قرار میگیرد که شامل نقطه زنی از طریق GPS، نقطه زنی از طریق اینترنت، نقطه زنی از طریق دستگاه های ردیاب، نقطه زنی از طریق دکل های BTS مخابرات و.. وجود دارد که هر یک نسب به دیگری دارای معایب و مزایایی میباشد، اما سوال مهمی که وجود دارد این است که در نقطه زنی سیم کارت جهت پیدا کردن مجرم از طریق کدام یک از این روش ها انجام میگیرد؟
نقطه زنی سیم کارت به وسیله دکل های BTS مخابراتی انجام میشود، و در هر موقعیتی که سیم کارت یا تلفن همراه در محدوده یکی از دکل های مخابراتی قرار میگیرد سیگنال هایی برای دریافت و یا ارسال داده ها به این دکل ها ارسال مینماید که باعث مشخص شدن موقعیت مکانی تلفن همراه میشود اما این موضوع با خطای نقطه زنی سیم کارت همراه است چرا که برای نقطه زنی لازم است تلفن همراه مورد نظر در محدوده 3 دکل مخابراتی قرار داشته باشد تا محل آن مشخص شود.
محدودیت ها و مشکلات نقطه زنی
خطای نقطه زنی سیم کارت بسته به فاصله تلفن تا دکل مخابراطی ممکن بین 5K تا 50K ممکن است خطا داشته باشد بنابراین نقطه زنی سیم کارت به صورت دقیق موقعیت محکوم را پیدا نمیکند ولیکن محدوده آن را مشخص میکند همچنین در صورتی که شخص خارج محدوده دکل های مخابراتی های داخلی قرار داشته باشد امکان نقطه زنی تلفن همراه آن وجود ندارد.
آیا امکان نقطه زنی سیم کارت در شبکه های اجتماعی وجود دارد؟
در شبکه های اجتماعی به دلیل اینکه مواردی مثل پاک کردن اکانت یا درست کردن اکانت مجازی غیر واقعی انجام می شود و سرورهای این شبکه ها در خارج از کشور می باشد، در این صورت نمی توان درخواست نقطه زنی را تقاضا نمود و پرونده قابل پیگیری نمیباشد.
نقطه زنی پلیس فتا چیست؟
پلیس فتا میتواند در برخی از پرونده های حقوقی و کیفری با دستور مقام قضایی نقطه زنی محکوم را انجام دهد.














