اگر صاحب چک فوت کند، تکلیف چک چه می شود؟ اصولا هنگامی که صاحب چک فوت می نماید، دو فرض قابل تصور می باشد، فرض اول در صورتیکه صاحب چک (صادر کننده چک) فوت نماید، و در فرض دوم دارنده چک فوت نماید، که هر کدام دارای ویژگی های خاص خود می باشند، که در ادامه به توضیحات بیشتر هریک می پردازیم.
اگر صاحب چک فوت کند، تکلیف چک چه می شود؟
هنگامی که صاحب چک فوت می نماید، برای اشخاص این فرض پیش می آید، که دیگر چک های آن ها قابلیت وصول ندارد، ولیکن بایستی گفت، حتی با فوت صاحب چک، اعتبار این چک ها از بین نمی رود، و شما می توانید از طریق توقیف اموال وی، نسبت به وصول چک خود اقدام نمایید.
نحوه وصول چک بعد از فوت صاحب چک
هنگامی که شخص چکی را برای فرد دیگری صادر می نماید، یا به عبارت دیگری تعهد بر پرداخت وجه می نماید، این تعهد یا چک، پس از فوت وی از بین نمی رود، بلکه حتی به موجب ماده 231 قانون امور حسبی، دیون موجل (مدت ذکر شده) متوفی بعد از فوت او حال میشود.
همچنین به موجب ماده 311 قانون تجارت، در چک باید محل و تاریخ صدور قید شده و به امضای صادرکننده برسد، و پرداخت وجه نباید وعده داشته باشد. لذا براساس این دو ماده، هنگامی که صاحب چک فوت می نماید، دارنده چک می تواند، برای وصول چک خود به بانک مراجعه نماید، و دیگر نیازی نمی باشد، تا تاریخ سر رسید چک خود صبر نماید.
به بیان دیگر، زمانی که شخص صادرکننده چک فوت می نماید، همزمان با تاریخ فوت او، سر رسید چک نیز فرا می رسد، و هنگامی که دارنده چک برای مطالبه وجه چک خود به بانک مراجعه می نماید، بانک در صورت داشتن موجودی در حساب متوفی، مکلف به پرداخت چک می باشد.
اما شایان ذکر است، هنگامی که صاحب چک فوت می نماید، بانک بلافاصله حساب وی را مسدود می نماید، لذا در این حالت دیگر ذینفع قادر به وصول وجه چک نمی باشد، و باید برای وصول چک خود از طریق مراجع قضائی اقدام نماید، که لازمه این کار در وهله اول مراجعه به دفاتر خدمات قضایی و ثبت دادخواست مطالبه وجه می باشد.
نحوه وصول چک بعد از فوت دارنده چک (ذینفع)
هنگامی که دارنده چک فوت می نماید، این حق به ورثه او انتقال داده می شود، لذا ورثه متوفی برای مطالبه وجه چک باید ابتدا امورات مربوط به تحریر ترکه، مهر و موم ترکه، تصویه ترکه را انجام دهند، و سپس درخواست گواهی انحصار وراثت را بدهند، سرانجام دادگاه دارایی های منفی متوفی را از تمام دارایی او جدا می کند، و سهم الارث وراث را پرداخت می نماید.
حال پس از تقدیم گواهی انحصار وراثت و دریافت کسب اجاره از طریق دادگاه، یکی از وراث متوفی می تواند، وجه چک را از بانک دریافت نماید، و بانک نیز موکلف به پرداخت وجه به ورثه متوفی می باشد.
شایان ذکر است، احتمال دارد، که این مبلغ چک به وراث نرسد، بلکه باتوجه به دیون یا بدهی هایی که متوفی دارد، بین طلبکاران وی تقسیم گردد.
دادگاه صالح به رسیدگی اگر صاحب چک فوت کند، تکلیف چک چه می شود؟
اگر میزان دعوی مربوط به چک کمتر از 20/000/000 میلیون تومان باشد، شورای حل اختلاف به دعوی مذکور رسیدگی می نماید، ولیکن چنانچه وجه چک از مبلغ ذکر شده بیشتر باشد، دیگر شورای حل اختلاف صلاحیت رسیدگی به دعوی را ندارد، بلکه به دعوی در دادگاه رسیدگی می شود.
اخذ وکیل برای طرح دعوی مطالبه چک
اصولا در این دعاوی چون صاحب چک یا دارنده چک فوت کرده است، لذا از اهمیت بالایی برخوردار می باشد، تا در رونده رسیدگی پرنده اشتباهی از جانب شما سر نزند، همچنین با اخذ وکیل دیگر ترس انتقال اموال متوفی به اشخاص دیگر از جانب وراث وجود ندارد، زیرا وکیل در وهله اول، اقدام به توقیف اموال متوفی می نماید، به همین دلیل در این دعاوی اخذ وکیل حائز اهمیت می باشد.









