نحوه گرفتن قیومیت برای محجور
افراد کمتر از هجده سال مطابق با قانون حق تصرف و دخالت در امور مالی را ندارند و اصطلاحاً به آنها غیر از رشید میگویند. بهعلاوه پسران کمتر از ۱۵ سال و همچنین دختران کمتر از ۹ سال نیاز به قیم یا سرپرست دارند.
بهطورکلی باید گفت تمام افرادی که توانایی ذهنی برای اداره اموال خود را ندارند باید سرپرست داشته باشند.
قبل از این که بخواهیم به چگونگی گرفتن قیم بپردازیم بهتر است برای فهم بهتر این موضوع به مفاهیمی از قبیل تعریف ولی، محجورین و به طور کامل مراحل گرفتن قیم نامه رابرای شما توضیح میدهیم.
اشخاص محجورین
محجور کلمه ای است که از ریشه حجر گرفته شده و درمعنای لغوی به معنای ناتوان و بازمانده میباشد و در اصطلاح حقوقی به اشخاصی گفته میشود که دارای اهلیت استیفا اموال خود نمیباشند، فلذا این اشخاص به سه دسته کلی شامل صغار، مجانین و افراد غیر رشید تقسیم میشود که هر یک برای اداره امور مالی و زندگی خود نیازمند تعیین قیم و سرپرست برای خود میباشند که در ادامه به نحوه تعیین قیم برای محجور میپردازیم.
به چه کسی ولی میگویند ؟!
پدر و پدربزرگ پدری سرپرست طفل هستند و ولی قهری طفل محسوب میشوند . حال جالب است بدانید تا زمانی که ولی قهری وجود داشته باشد قیم تعیین نمیشود.
پدر یا جد پدری تا زمانی که زنده هستند میتوانند . برای بعد از خود و سرپرستی کودک و مجنون وصی مشخص کنند و تا زمانی که وصی برای طفل موجود باشد . نیاز به تعیین قیم نیست .
اگر ولی قهری مراعات مصلحت طفل را نکند . به درخواست یکی از بستگان طفل و اثبات آن، دادگاه ولی قهری را عزل می کند و به جای آن قیم تعیین می کند . (ماده ۱۱۸۴ قانون مدنی اصلاحی ۱/۳/۱۳۷۹ )
چنانچه ولی قهری باتوجه به بالا بودن سن و یا بیماری نسبت به اداره امور ناتوان باشد . دادگاه پس از تشخیص فردی را به عنوان امین همراه ولی قهری خواهد کرد .
شرایط نصب قیم در قانون
نحوه گرفتن قیم نامه با توجه به شرایطی که در ماده 1218 به جهت شرایط نصب قیم در قانون پیش بینی شده است بستگی دارد، بر این اساس برای قیم شدن فرد محجور و یا شخصی که توانایی استیفا اموال خود را ندارد باید شرایط زیر وجود داشته تا بتوان از طریق آن تقاضای قیومیت کرد
الف. اشخاص صغیری (از زمان تولد تا 15 سالگی) که دارای پدر مادر و یا ولی قهری (پدر پرزگ پدری) نمیباشند.
ب. اشخاصی مجنون و یا غیر رشیدی که از هنگام کودکی خود دارای قیم میباشند و یا به عبارت دیگر اشخاصی که جنون و عدم رشد آنها مربوط به زمان صغر آنها است.
پ. مجانین و اشخاص غیر رشید که محجوریت آنها مربوط به بعد از دوران طفولیت آنها میباشد مانند افراد کهنسال و یا اشخاصی که پس از بلوغ توانایی کنترل اموال خود را ندارند.
چه کسانی نیاز به قیم دارند ؟!
به طور کلی قیم برای همه افراد کمتر از ۱۸ سال تمام، مجانین و کسانی که توانایی ذهنی اداره اموال ندارند . تعیین و منصوب میشود.
شرایط قیمومت چیست؟
اولا باید گفت که مادر تا زمانی که مزدوج نشده و در صورت دارا بودن صلاحیت بر بستگان دیگر . محجور یا طفل برای قیم شدن اولویت دارد.
اگر زنی محجور شود ، شوهرش اگر صلاحیت داشته باشد بر سایر نزدیکان و بستگان زن مقدم است .
اگر کسانی که محکوم قطعی به موارد ذیل باشند نمیتوانند به عنوان قیم انتخاب شوند:
- سرقت
- کلاهبرداری
- اختلاس
- ورشکستگی
- تجاوز
- جرایم منافی عفت
- جنایت علیه اطفال
- معروف به فساد اخلاقی
همچنین قیم یا اقوام درجه یک قیم نباید با محجور پرونده مالی و غیرمالی دردادگاه داشته باشند.
شرح وظایف قیم
قیم به دلیل این که نماینده محجور تلقی میگردد فذا حافظ اموال او نیز باید باشد.
هریک سال یک بار شرح اقدامات مالی باید توسط قیم به دادسرای سرپرستی تقدیم گردد.
قیم نمی تواند پرونده مطروحه در دادگاه یا دادسرا را با صلح مختومه نماید . مگر به دستور اداره سرپرستی و همچنین باید قبل از هر اقدامی لیست کامل اموال و دارایی بالقوه و بالفعل محجور(صغیر) مجنون را به دادسرای امورسرپرستی ارائه کند.
اگر درحفظ اموال شخص محجور قیم تقصیر کرده باشد و خسارتی به بار آمده باشد مسئول است . اما اگر خسارت توسط خود قیم وارد نشده باشد.
هرگاه قیم زن باشد و شوهر کند بایستی به دادگاه ( دادسرای امورسرپرسی ) اعلام کند . در صورت عدم اعلام، این موضوع می تواند از علل عزل او باشد.
نکته مهم این که زن بدون اجازه شوهر نمی تواند قبول قیمومت کند.
چه مدارکی برای گرفتن قیم لازم است ؟
مدارک لازم برای قیم شدن شامل اسناد هویتی و موارد فوق است:
- گواهی فوت پدرکودک
- شناسنامه وکارت ملی قیم متقاضی
- شناسنامه و کارت ملی فرزند ( صغیر )
- گواهی فوت پدربزرگ پدری یا شناسنامه باطل شده او
- گواهی حصر وراثت در صورت نیاز
مراحل درخواست قیمومت (برای گرفتن قیومیت چه باید کرد ؟)
یکی از مراحل قیم شدن این است که شخصی که شرایط قیم شدن را دارد باید درخواست آن را از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی به دادسرای محل اقامت محجور بدهد.
نصب قیم برای صغیر فاقد ولی قهری معمولا 2 ماه زمان بر خواهد بود.
منتهی نصب قیم برای سفیه یا مجنون کمی متفاوت تر است و باید ابتداٌ حجر وی اثبات گردد . بعد از آن دادخواست قیم شدن را از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی تقدیم نمود . که به طوری کلی بازه زمانی 4 تا 5 ماه را در بر میگرد که در این امر پیشنهاد می گردد . حتما یک وکیل در این پرونده مداخله کند.
برای درخواست حجر و قیمومت مجنون یا سفیه نیازمند گواهی از یک پزشک متخصص مغز و اعصاب یا اعصاب و روان یا کارت بهزیستی معلولیت ذهنی نیاز است.
دادگاه صالح برای نصب قیم (قیم نامه از کجا بگیریم)
یکی از سوال های رایج این است که برای گرفتن قیومیت چه باید کرد؟ و اولین گام برای دریافت قیم نامه در چه مرجعی انجام میگیرد؟ در پاسخ سوال مذکور بایستی گفت صلاحیت ها دادگاه در تعیین مرجع صالح به رسیدگی این امر بسیار اهمیت دارد، فلذا بر اساس بند 13 ماده 4 قانون حمایت خانواده دادگاه صالح به رسیدگی برای موضوعات ولایت قهری، قیمومت، امور مربوط به ناظر و امین اموال محجوران و وصایت در امور مربوط به آنان بر عهده دادگاه خانواده میباشد، بنابراین در صورت ایجاد پرسش برای قیم شدن به کجا مراجعه کنیم بایستی بدانید موضوع شما به جهت رسیدگی به دادگاه خانواده محل زندگی مولی علیه ارجاع میشود.
نمونه دادخواست نصب قیم برای محجور
نمونه دادخواست نصب قیم برای بسته موضوعی که شما به واسطه آن قصد دریاقت قیم نامه را برای محجور از دادگاه دارید متفاوت است به عنوان مثال ممکن است شخصی برای گرفتن قیومیت پدر پیر خود از دادگاه تقاضای قیومیت و کنترل اموال او را داشته باشد و یا شخصی برای نگهداری قیومیت برادر به دلیل عدم نگهداری صحیح وی توسط والدین او و یا ولی او درخواست نمایند بنابراین توجه داشته باشید یک موضوع از نمونه دادخواست های موجود در اینترنت را سایر موارد و مسائل تخصصی تصریح نکن
نتیجه
در این مطلب هدف توضیح در مورد نکات نحوه گرفتن قیومیت برای محجور بود که توانستیم به نکات مهم آن به صورت کلی و مختصر بپردازیم . اما این موضوع و این پرونده پیچیدگی های خاص خود را دارد . که قطعا یک وکیل از پس مراحل و قوانین مربوط به قیمومت بر می آید.
چنانچه سوالی در این خصوص داشتید که پاسخ آن را از مطالب بالا دریافت نکردید . میتوانید به کارشناسان سامانه هوشمند خدامت حقوقی داپکده ارتباط برقرار کنید تا شما را راهنمایی کنند.
